Bugun...

Yurtdışı basınında kuzey Suriye üstüne Türkiye-ABD diplomasisi

 Tarih: 09-10-2019 18:01:00
Serra Yedikardeş

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Eylül sonunda Birleşmiş Milletlerde yaptığı konuşmada Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye arasında anlaşmazlıklara yol açan güvenli bölge meselesini dile getirdi.

Tayyip Erdoğan konuşmasında:

-Türkiye’nin milli gelire oranla en fazla insani yardım yapan ülke olduğunu;

-3 milyon 650 bin’i Suriyeli, 5 milyon sığınmacıya ev sahipliği yaptığını;

-365 bin sığınmacının güvenli hale getirilen bölgelere geri döndüğünü;

- Türkiye’nin yeni bir göç dalgasını kaldıracak gücü kalmadığını ve bu yüzden diğer ülkelerin Türkiye’nin Suriye’deki barış çabalarına destek vermesini beklediğini;

-Tüm terör örgütlerine eşit bir yaklaşımda bulunmadan Suriye meselesine kalıcı bir çözüm bulunamayacağını, bu sebeple, Suriye’nin dörtte birini işgal eden YPG’nin ortadan kaldırılması gerektiğini;

-Türkiye’nin ABD ile Suriye’de güvenli bölge oluşturulması için görüşmeler sürdürdüğünü;

-Türkiye’nin 30 kilometre derinliğinde barış koridoru yaratarak iki milyon Suriyelinin iskanını sağlamayı amaçladığını;

- 3 milyon Suriyeli’nin kendi topraklarına dönebileceğini fakat Türkiye’nin bunu tek başına gerçekleştiremeyeceğini, uluslararası iş birliğine ihtiyacı olduğunu belirtti.

Bu konuşmadan sonra ABD Türkiye diplomasisinde ve Dünya basınında şu gelişmeler yaşandı:

Birleşik Krallığın the Guardian gazetesi, ABD’nin silahlandırdığı Kürtlerin önderlik ettiği Suriye Kürtlerinin Ankara ve Washington arasında diplomatik anlaşmazlıklar yarattığını belirtti. Recep Tayyip Erdoğan’ın Birleşmiş Milletlerde yaptığı konuşmada önerdiği barış koridorunun Kuzey Suriye Kürtlerine yönelik tartışmaya yol açabilecek bir önerge olduğunu yazdı.

Amerika Birleşik Devletleri’nin Washington Post gazetesi Suriye Demokratik Güçlerinin Türkiye ve ABD arasında yapılan anlaşmaya sadık kalacaklarını açıkladıklarını Türkiye tarafından Kuzey Suriye’de Amerika’nın desteklediği Kürt Güçlerine karşı düzenlenen herhangi bir saldırıya karşılık sınırda kendilerini korumak için savaşacaklarını açıkladıklarını iletti.

7 Ekim’de Beyaz Saray’dan gelen basın açıklamasına göre ABD güçlerinin bölgeden çekileceğini ve bölge içinde gerçekleşecek operasyona karşı tarafsız olduklarını açıklayarak Türkiye’nin güvenli bölge projesinin önünü açtı.

Suriye iç savaşındaki ittifakları ve böylece güç dengelerini temelinden değiştirecek bu açıklama dünya basınına böyle yansıdı:

  • Avusturalya gazetesi ABC News Avusturalya Dışişleri Bakanı Marise Payne’nin son gelişmelere dair müttefik kuvvetlerle yakından iletişim halinde olduğunu açıkladığını ve Avusturalya Devleti’nin tüm tarafları bölgede istikrarsızlık yaratacak ve daha fazla insanın acı çekmesini riske atacak kararlar almamalarını teşvik ettiğini açıkladığını yazdı.
  •  Amerika Birleşik Devletleri gazetesi CNN Beyaz Saray’ın yaptığı açıklamada ABD güçlerinin bölgedeki İŞİD hilafetini mağlup ettiklerini ve bundan sonra yakalanan ve Amerika’nın desteklediği Kürt güçleri tarafından tutulan tüm İŞİD üyelerinden Türkiye’nin sorumlu olduğunu belirttiğini yazdı.
  • Çin gazetesi South China Morning Post ABD’nin bölgeden çekilmesinin uzun zamandır ABD’nin Kürt müttefikleri tarafından korkuyla beklenen bir hamle olduğunu yazdı. Haber ABD’nin Suriye’den çekilme kararının Donald Trump’ın ABD’nin deniz aşırı ülkelerde sürdürdüğü operasyonları sona erdirme politikasının bir sonucu olduğunu belirtti.
  • İsrail gazetesi the Jerusalem Post’un yer verdiği bir makale Waşington’un Suriyede’ki tek hedefinin İŞİD’e karşı savaşmanın dışına çıkmadığını, ABD’nin bölgede istikrar ve güven sağlamak, İran’ın etkisini azaltmak veya müttefiklerini desteklemek gibi kaygılarının olmadığını yazmış.
  • Fransa’nın le Monde gazetesi Birleşmiş Milletler’in Suriye İnsani Yardım Koordinatörünün ABD’nin bölgeden çekilmesinin nelere yol açabileceğini bilmediklerini ve en kötü koşullar için hazırlandıklarını açıkladığını yazdı.
  • İran gazetesi Iran Daily Suriye Demokratik güçlerinin ABD’nin kararının  terörle savaşı kötü yönde etkileyeceği yönünde Washington’u uyardığını; Donald Trump’ın bir tweetinde Kürtlerin ABD ile savaştığını fakat Amerika’nın bunun için yüklü miktarda harcama yaptığını, şimdi ise Türkiye, Avrupa, Suriye, İran, Irak, Rusya ve Kürtlerin Suriye’nin durumuyla ilgilenmesi gerektiğini belirttiğini yazdı.
  • Suudi Arabistan Gazetesi Saudi Gazette haberi Donald Trump’ın Türkiye Suriye’de taahhüt kapsamı dışında adımlar atarsa Türkiye ekonomisini mahvetmekle tehdit ettiği tweete yer vermiş. Haber Amerikalı Senatör Lindsey Graham’ın Trump’ın ABD güçlerini Suriye’den çekmesi kararını geri çevirmek için ABD Kongresine çağrıda bulunacağını da yazmış.
  • Japon gazetesi the Japan Times Beyaz Saray’ın açıklamasından saatler sonra ABD Dışişlerinden iki üst düzey görevlinin medyaya ABD’nin Suriye-Türkiye sınırından sadece iki düzine birliğini geri çekeceğini ve ABD’de Türkiye’nin geniş çaplı bir işgal yapmasını önlemeye çalıştıklarını açıkladığını yazdı.
  • Hindistan’ın Times of India gazetesi Senatör Chris Van Hollen ve Lindsay Graham’ın Türkiye’nin Kürt güçlerine saldırması halinde NATO üyeliğini geçici olarak durdurmak gibi yaptırımlara tabi tutulmasını talep ettiklerini yazdı.
  • Kanada Gazetesi the Globe and Mail Senatör Graham’ın ABD’nin Kürt müttefiklerini Rusya, İran ve Türkiye’ye terk etmenin radikal İslamcı hareketleri arttıracağını açıkladığını yazmış.

 

YUKARI