Güçlü ve kendine yeterli bir ilaç endüstrisine sahip olmak hem toplum sağlığı hem de ekonomik açıdan tüm ülkeler için son derece önemli. Yakın zamanda yaşadığımız Covid-19 pandemi süreci ve deprem felaketleri ilaç sektörünün aynı savunma sanayi gibi stratejik önemi haiz bir sektör olduğunu bir kez daha net biçimde ortaya koydu.
İlaç endüstrisinde yerelleşmenin önemine yönelik olarak bir açıklama yapan İlaç Endüstrisi İşverenler Sendikası (İEİS) Genel Sekreteri Savaş Malkoç şunları söyledi; “Yüz yılı aşkın bir tecrübeye sahip olan Türk ilaç endüstrisi, Covid-19 pandemi döneminde ve ülkemizin yaşadığı deprem felaketlerinde tüm birikimini ve üretim kapasitesini ortaya koyarak pek çok gelişmiş ülkenin dahi başaramadığını başararak ülkemizde ilaç arzını güvence altına aldı. Endüstrimiz için ana hedefimiz, ülkemizi küresel eğilimler de dikkate alınarak önce bölgesel sonra da küresel bir ilaç üretim ve ihracat üssü konumuna getirmektir. Yatırım odaklı ve ihracat gücü yüksek bir ilaç endüstrisi için ülkemizde sürdürülebilir yerelleşme politikalarının ivedilikle hayata geçirilmesi gerektiğini değerlendiriyoruz. Ülkemizde ilaçta yerli üretim süreçlerinin desteklenmesi, firmalarımızın Ar-Ge kapasitelerinin genişlemesine, sektörümüzde nitelikli istihdamın artmasına, ilaçta dış ticaret açığının azaltılmasına ve ülkemizde katma değer üreten bir ilaç ekosistemi oluşturulmasına olumlu katkı sağlayacaktır. İlaç endüstrisi olarak ‘Yerli ve millî ilaç üretimine destek artmalı’, diyoruz”.
“Türk ilaç endüstrisi olarak devletimizden aldığımız güç ve destekle her ilacı bu topraklarda üretecek ve ihracatını yapacak güçteyiz”
İEİS verilerine göre bugün ülkemizde uluslararası standartlarda 109 ilaç, 13 hammadde üretim tesisin bulunuyor ve ülkemizde vatandaşlarımızın kullandığı her 100 kutu ilacın 91’i bu tesislerde üretiliyor. Ancak değer bazında bu oran maalesef hala %55 düzeyinde. İlaç Ar-Ge merkezi sayısı 42’ye ulaşmış durumda. İlaç ihracatı ise 2,4 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.
Yerelleşme uygulamasının ülkemize ve ilaç endüstrisine faydalarına da değinen Malkoç; “Bugün ülkemizde yüksek üretim teknolojisine ve kapasitesine sahip, kendine yeten, küresel rekabette gücünü korumak için sürekli yatırım yapan ve çalışan çok köklü, güçlü ve deneyimli bir ilaç endüstrisi mevcuttur. Doğru kurgulanmış bir yerelleşme politikasıyla endüstrimizin gücü daha da artacaktır. Yerli endüstrinin desteklenmesi yurt içi ilaç üretiminin artmasına, üretim tesislerindeki âtıl kapasitenin kullanıma kazandırılmasına, yeni yatırımların ve tesislerin oluşmasına, bu sayede üretim teknolojilerinin gelişmesine, istihdamın artmasına, yurt içinde üretilen ilaçların ihracatına ve ithal edilen ürünlerin üretimine başlanarak cari açığın kapatılmasına büyük katkı sunacaktır.” dedi. Malkoç sözlerine şöyle devam etti, “Değişen ve gelişen ilaç dünyasında sürekli yatırım yapmak, teknolojiyi yakından takip etmek ve hızla adapte olmak zorundayız. Bugün dünyada biyoteknolojik ilaç devrimi yaşanıyor. Bunun gerisinde kalamayız. Ülkemizde bu ilaçları üretmek zorundayız ve endüstri olarak biz buna hazırız. Bu alanda ülkemizde 1,1 milyar dolar tutarında yatırım yapılmış, bu sayede 13 biyoteknolojik ilaç tesisi kurulmuştur. Bu tesislerin aktif hale gelmesi ve biyoteknolojik ilaçlardaki dışa bağımlılığın azaltılabilmesi için buralarda üretilecek ilaçların geri ödeme sistemine avantajlı koşullarla dahil olması elzemdir. Bu ürünlerin tamamen ithalata dayanan tedariğini kamu bütçesinin kaldırabilmesi mümkün değil. İlaçta yerelleşme sürecinin bir başka hedefi de ilaç ihracatının artmasıdır. Yerelleşme, biyobenzer ilaçta ve ihracatta başarıyı getirecek. Türk ilaç endüstrisi olarak devletimizden aldığımız güç ve destekle her ilacı bu topraklarda üretecek ve ihracatını yapacak güçteyiz.”
“İlaç için kamu bütçesinden ayrılan kaynak artırılmalı”
Yerelleşme uygulamasına yönelik atılması gereken adımlara da değinen Malkoç Türk ilaç endüstrisinin, ileri teknolojili yatırımlarını kesintisiz devam ettirmesinin önemine değinerek; “İlaç endüstrimiz dünyadaki örneklerinde olduğu gibi cirosunun en az ’ini Ar-Ge harcamalarına tahsis etmesi gerekmektedir. Büyük meblağlı bu yatırımların yapılabilmesi için de ilaç firmalarımızın güçlü finansal yapıya sahip olması şart. Bu kapsamda ilaçta tek merkezden koordine edilecek ve bütünsel bir bakış açısıyla şekillendirilecek yeni bir yerelleşme sürecinin başlatılması büyük önem taşıyor. Bunun yanında, öncelikle ilaç için kamu bütçesinden ayrılan kaynağın %0,68 düzeyinden dünyadaki örneklerine uygun olarak %1,1 seviyesine çıkartılması yerelleşme süreçlerinin de olmazsa olmaz ön koşulunu oluşturuyor. Söz konusu yerelleşme politikası; ilaç fiyatlandırmasından geri ödeme politikalarına, ruhsatlandırma süreçlerinden yatırım teşvik politikalarına, Ar-Ge desteklerinden uygun koşullu krediye kadar birçok unsuru kapsamalı ve bu alanlarda sektörümüzün uzun yıllardır yaşadığı sorunlara kalıcı çözümler getirmelidir. Yerelleşme süreçlerinin başarılı olabilmesi için yıllardır baskılanan ilaç fiyatlarını olması gereken seviyelere yükseltecek rasyonel fiyatlandırma politikalarının devreye alınması ve bu yolla ilaç endüstrimizin finansal açıdan güçlendirilmesi gereklidir. Her zaman belirttiğimiz gibi Türk ilaç endüstrisi olarak her koşulda devletimizin ve milletimizin yanındayız. Bugüne kadar devletimizin dirayetli yaklaşımının ve sanayimize verdiği stratejik desteğin pek çok örneğini gördük. Bugün de ilaç sanayimizin gelişimine ve dönüşümüne ışık tutacak, ihtiyaç duyulan yapısal reformu gerçekleştirecek, yerli üretimin desteklenmesine yönelik kamu politikalarını hayata geçirecek aynı anlayışa, sağduyulu ve kalıcı eylem planlarına ihtiyaç duyuyoruz. İlaç sektöründe sürdürülebilir yerelleşme politikalarının neler olabileceğine ilişkin görüş ve değerlendirmelerimizi de ilgili kamu kurum ve kuruluşlarımızla paylaştık. İnanıyoruz ki, kısa vadede hızlı ve somut adımlar atılacaktır.” dedi.